Podłogowe ogrzewanie montaż
Montaż podłogowego ogrzewania cieplnowodnego składa się z następujących kroków:
- stworzenia podłogi grzejnej,
- technologii prac montażowych,
- prób podłogi grzejnej.
STWORZENIE PODŁOGI GRZEJNEJ
Podłoga grzejna daje projektantowi możliwość realizacji w kilku wariantach. Pojedyncze alternatywy można podzielić na podstawowe typy:
Zgodnie ze sposobem wykonania podłogi grzejnej wyróżniamy:
- wykonanie podłogi grzejnej suchym sposobem (sucha montaż podłogi grzejnej)
- wykonanie podłogi grzejnej mokrym sposobem (mokra montaż podłogi grzejnej)
- wykonanie podłogi grzejnej za pomocą modułowej klimatycznej podłogi.
Zgodnie z kształtowaniem obiegu grzewczego wyróżniamy:
- układ meandrowy grzejnego rejestru,
- układ równoległy grzejnego rejestru.
Wybór odpowiedniego wariantu z punktu widzenia projektowania konstrukcji i kształtowania obiegu grzewczego zależy od wielu czynników, przy czym w pierwszym rzucie należy jednak uwzględnić wpływ chłodzonych powierzchni w postaci realizacji stref brzegowych, przy czym zminimalizowanie nierównomierności temperatury powierzchni podłogi eliminowane jest za pomocą bifilarnego sposobu układania.
SPÓSoby WYKONANIA PODŁOGI GRZEJNEJ
Zgodnie z technologią wykonania podłogi grzejnej wyróżniamy trzy podstawowe sposoby montażu podłogi grzejnej: suchy, mokry i za pomocą modułowych klimatycznych podłóg.
a) Suchy sposób
Rury są umieszczone w warstwie izolacyjnej pod tafłą betonową. Oddzielone są od cementowego wyprawy specjalną warstwą, a mianowicie plastikową lub metalową folią. Metalowa paska zwiększa wytrzymałość podłogi i umożliwia równomierne rozprzestrzenianie się ciepła.
Podłoga pracuje w suchym sposobie z wyższymi temperaturami wody grzewczej, temperatura doprowadzania wody może się zmieniać w przedziale tpr = 40 do 70 °C.
Ten sposób jest stosowany przy potrzebie niższych gęstości strumienia ciepła, do 50 W.m-2, np. przy tynkowaniu podłogi lub ogrzewaniu dodatkowym i wszędzie tam, gdzie wymaga się niższej wysokości konstrukcyjnej podłogi grzewczej (np. przy remontach).
Jest to lekki i szybki sposób montażu podłogi grzejnej.
b) Mokry sposób
Rury są wbudowane bezpośrednio do cementowego łożyska nad izolacją termoakustyczną. Rury są pokryte betonem. Przewidywana temperatura wody grzewczej na dopływie to tpr 35 do 55 °C, podłoga pracuje z wydajnością specyficzną powyżej 50 W.m-2.
Mokry sposób można zastosować również w naszych warunkach, ponieważ nie wymaga prefabricacji poszczególnych elementów podłogi grzewczej, a poszczególne komponenty podłogi grzewczej są w zasadzie zapewnione lokalnym asortymentem.
c) Modułowy - klimatyczne podłogi
Klimatyczne podłogi to puste profile, które są produkowane bezpośrednio do tego celu. Kładzie się je na izolację termiczną jako spójna powierzchnia, stworzona przez hydrauliczne połączenie poszczególnych segmentów grzewczych. Ich zaletą jest większa elastyczność systemu grzewczego, niska wysokość konstrukcyjna i równomierne rozdzielenie temperatury powierzchni podłogi grzewczej.
Tak stworzona podłoga grzewcza pracuje z niskimi temperaturami wody grzewczej (tpr = 25 do 35 °C). U nas podobny element nie jest jeszcze produkowany komercyjnie, istnieje jednak jako przedmiot wynalazku AO 258 622.
SPÓSoby Kształtowania GRZEJNEGO REJESTRU
Zgodnie z kształtowaniem wyróżniamy dwa podstawowe sposoby stworzenia obiegu grzewczego: meandrowy i równoległy.
a) Sposób układania obiegu grzewczego meandrowy. W takim ułożeniu temperatura powierzchni podłogi jest równa na całej jej powierzchni. Wadą jest spadek temperatury wewnętrznej w poziomie od wewnętrznej do zewnętrznej konstrukcji. Ten zjawisko można częściowo wyeliminować poprzez stworzenie strefy brzegowej.
Dla kształtowania meandrowego przewiduje się rury o większym średnicy (np. 18 x 2 mm, 20 x 2 mm), ponieważ kształtowanie pozwala na mniejsze promienie łuków, kształtowanych pod kątem lp= 90 °C.
b) Kształtowanie równoległe obiegu grzewczego jest na rys. 5.6. W tym sposobie układania temperatura wody grzewczej spada od zewnętrznej ściany do wewnętrznej, co prowadzi do bardziej równomiernej rozdzielczości temperatur w pomieszczeniu grzewczym. Łuki są kształtowane pod kątem lp= 180 °C, co wymaga użycia rur o mniejszych średnicach (np. 16 x 2 mm, 17 x 2 mm).
Oba sposoby pozwalają na układanie ze strefą brzegową, która eliminuje negatywny wpływ chłodzonych konstrukcji budowlanych, tj. najczęściej umieszczamy je pod oknami, przy czym do rogów obiektów, a to do grubości 0,5 do 1,0 m.
Kładąc bifilarnie dopływowe i powrotne rury obok siebie można osiągnąć tę samą średnią temperaturę wody grzewczej we wszystkich punktach obiegu grzewczego i tym samym bardziej równomierne temperatury powierzchni podłogi grzewczej. Ten efekt jest bardziej wyraźny przy kształtowaniu meandrowym.
TECHNOLOGIA I MONTAŻ PODŁOGI GRZEJNEJ
Dalej zapoznamy się z procesem produkcji podłogi grzewczej mokrym sposobem. Przedstawiony projekt realizacji podłogi grzewczej uwzględnia nasze i zagraniczne doświadczenia.
Jeszcze na początku zwracamy uwagę, że zgodnie z STN 06 0312 montaż centralnego ogrzewania z wbudowanymi rurami może wykonać tylko specjalistyczna firma montażowa, tj. dostawca centralnego ogrzewania.
Kolejność technologii i montażu podłogi grzejnej mokrym sposobem jest następująca:
1. przygotowanie obiektu,
2. przygotowanie podłogi,
3. układanie obwodowych pasów izolacyjnych,
4. układanie izolacji termoakustycznej,
5. układanie folii hydroizolacyjnej,
6. mocowanie rurek,
7. układanie rurek grzewczych,
8. tworzenie szpar rozszerzalnych,
9. układanie cementowego tynku,
10. układanie podłogi.
Pierwszym warunkiem jest to, że rozdzielacze i zbieracze są już wykonane i zainstalowane na swoje miejsca zgodnie z projektem.
POŁĄCZENIE RUREK
Sposób połączenia końców rurek grzewczych przy montażu podłogi grzejnej zależy przede wszystkim od rodzaju użytego materiału rurek:
1. Jeśli rury są z miękkiego poliolefinu, odpowiednie są mosiężne połączenia. Te połączenia wraz z zaworami zamykającymi dają niezawodne połączenie tylko wtedy, gdy jest gwarancja, że podczas eksploatacji nie wystąpi żadne mechaniczne obciążenie połączenia. Te połączenia są nierozłączne.
2. Jednym z hľadísk dostupnosti a spoľahlivosti je spôsob napojenia rúrok na armatúry pomocou prechodiek d/G. Existujú dva typy:
- prechodka bez kovového zálisku,
- prechodka s mosadzným záliskom.
Obidva typy vyžadujú jako medzičlánok radiátorové nákrutky príslušnej dimenzie pre pohotové napojenie a odpojenie koncov rúrok od armatúr. Tým sa súčasne zabezpečí "rozobrateľnosť" spoja. Vyrábajú sa vo vyhotovení s vonkajším a vnútorným závitom.
Spoj medzi prechodkou a voľným koncom rúry sa realizuje polyfúznym zvarom za tepla pomocou špeciálnej armatúry. Tento úkon vyžaduje dostatočnú prax, aby spoj bol spoľahlivo tesný a súčasne nežiaducim zúžením hrdla rúrky pri zvare neobmedzoval cirkuláciu.
Ak sú rúrky veľmi tuhé, môže robiť problém ich ohnutie na malý rádius pri výstupe na rozdeľovač. V takomto prípade sa odporúčajú aplikovať polyolefínové 90° kolená požadovanej dimenzie. Výstup rúrok z betónovej podlahy treba riešiť odborne, pričom treba použiť elektroinštalačné ohybné hadice.
NAPÚŠŤANIE SYSTÉMU
Po napojení všetkých obvodov na rozdeľovač a zberač rúrky sa na pustia upravenou vodou obohatenou inhibítorom. Najúčelnejšie je napúšťať vykurovacie obvody cirkulačným spôsobom. Pomocou čerpadla (napr. ponorného) z nádrže (poly· etylénová bandaska) s upravenou vodou, ktorá je umiestnená v blízkosti zberača, tlačí sa voda cez napúšťací kohút zberača do systému. Na napúšťací kohút rozdeľovača je napojená hadica, druhým koncom vyvedená do uvedenej nádrže. Takto získame uzavretý cirkulačný okruh. Pustí sa čerpadlo a systém sa naplní bez potreby odvzdušnenia.
Pri tom treba dbať o to, aby v zásobníku bol stále dostatok vody. Pri použití nesfarbených rúrok možno priebeh napúšťania skontrolovať vizuálne. Napúšťať sa môže aj po jednotlivých obvodoch uzatváraním a otváraním príslušných armatúr.
TLAKOVÁ SKÚŠKA
Rúrkový systém naplníme vodou a prevedieme tlakovú skúšku, ktorá pozostáva z dvoch častí:
a) tlaková skúška klasickej kotlovej časti a časti rozvodov,
b) tlaková skúška rúrkových rozvodov v podlahe.
Tlakovou skúškou preveríme tesnosť systému pretlakom podľa udania výrobcu rúrok. Je jedným z najdôležitejších úkonov montáże podlahového kúrenia. Tlakovú skúšku klasickej kotlovej časti a časti rozvodov poznáme z oblasti konvekčného vykurovania, preto nie je náplňou tejto kapitoly.
Tlaková skúška rúrkových rozvodov v podlahe sa uskutočňuje tesne po napustení systému vykurovacou vodou. Preto pred tlakovaním treba skontrolovať, či uzatváracie armatúry hlavných prívodov k rozdeľovaču a zberaču sú dobre uzavreté. Odporúča sa odpojiť aj tieto prívody, pretože v prípade netesnosti môže unikať pretlak cez hlavnú uzatváraciu armatúru do rozvodného systému a kotlového okruhu. Tento únik by sme dokázali len ťažko identifikovať.
Cez napúšťací kohút rozdeľovača sa napojí špeciálne tlakovacie čerpadlo, ktorým sa dotlačí tlak vody na päťnásobok prevádzkového tlaku. Po dosiahnutí predpísaného pretlaku sa uzavrie napúšťací kohút. Skontrolujú sa tesnosti spojov na všetkých armatúrach, spoje na potrubí, ako aj celý potrubný systém na podlahe.
Pretlak v potrubí musí zotrvať aspoň počas 24 hodín. Za tento čas tlak môže klesnúť len na hodnotu 2/3 pôvodného skúšobného pretlaku. Tento pokles čiastočne možno pripísať elasticite plastových rúrok (tzv. studená tekutosť plastov). Ak sa pri tlakovej skúške zistí hocijaká netesnosť, treba poruchu odstrániť a skúšku zopakovať.
Počas trvania tlakovej skúšky sa celý rúrkový systém uložený na podlahe vyfotografuje. Pritom treba dbať na to, aby sme zachytili všetky detaily. Tento fotografický dokument sa potom archivuje u dodávateľa systému. Neskoršie sa môže využiť pri odstraňovaní porúch vyvolaných ľudským faktorom (presekanie, prevŕtanie rúrky v podlahe).
Betónovanie sa vykoná v natlakovanom stave. Pretlak treba v rúrkach ponechať 7 dní od skončenia betonážnych prác. Tlak pritom môže klesať samovoľne bez ďalšieho dotlakovania. O výsledku tlakovej skúšky sa napíše záznam do montážneho denníka.
VYKUROVACIA SKÚŠKA
Prvá vykurovacia skúška sa môže uskutočniť až po 28 dňoch po betónovaní, čiže jednej z posledných fáz montáže podlahového kúrenia. Prvé zakúrenie musí prebiehať nie prudkým nárastom teploty vykurovacej vody. Odporúča sa vyhriatie betónovej podlahy s dynamikou 5 °C za deň (vzťahuje sa to na teplotu podlahy). Tomuto rastu zhruba zodpovedá nárast teploty vykurovacej vody o 0,5 °C za hodinu. O priebehu vykurovacej skúšky sa urobí záznam do stavebného denníka.
Vykurovaciu skúšku robíme tak, že sa postupným zvyšovaním teploty o 3°C na deň dosiahne plánovaná teplota vykurovacieho média. Pritom dbáme, aby sa:
- po vykurovacej skúške prekontrolovali všetky závitové spoje a tesnenia,
- podlahová krytina neuložila skôr ako 14 dní po vykurovacej skúške,
- podlahové povlaky nalepovali na studenú podlahu príslušným lepidlom a teplota sa začala zvyšovať až na tretí deň po nalepení; postupne sa má teplota rozložiť do troch dní až do dosiahnutia výšky prevádzkovej teploty vykurovacieho média.
ZAREGULOVANIE SYSTÉMU
Po úspešnej vykurovacej skúške sa na ekvitermickom regulátore nastavia hodnoty, ktoré sú v súlade s výpočtovými hodnotami podľa projektu (závislosť strednej teploty vykurovacej vody od vonkajšej teploty vzduchu). Skontrolujú sa nastavené údaje na ochrannom systéme proti prekročeniu dovolených maximálnych teplôt vykurovacej vody a nastavia sa všetky regulačné elementy na rozdeľovačoch podľa výsledkov hydraulického výpočtu. Potom sa pustí vykurovanie. Po nabehnutí prevádzkových teplôt sa môžu na elektrickom regulátore podľa potrieb alebo požiadaviek investora nastaviť poklesy alebo zvýšenia teplôt. Jednotlivé okruhy sa môžu doregulovať osobitne.
Pri programovom ustanovení regulácie podľa spínacích hodín treba vziať do úvahy približne trojhodinový teplotný fázový posuv (tepelná zotrvačnosť podlahy).
Po zabetónovaní rúrok podlahového vykurovania do konštrukcie podlahy urobí dodávateľ funkčnú skúšku. Táto trvá najdlhšie 15 dní a ak pri nej nenastane porucha vykurovacieho systému, možno na vychladnutý povrch vykurovacej podlahy klásť podlahovú krytinu a tým je montáž podlahového kúrenia úspešne ukončená.
Použitá literatúra:
Dušan Petráš: Podlahové teplovodné vykurovanie
